Nhân dịp Tết Nhâm Thìn 2012 chủ trang nhà này muốn gửi lời chúc mừng năm mới đến các bạn và bạn đọc xa gần. Chúc các bạn một cái Tết đầm ấm, vui vẻ, và an lạc. Chúc các bạn một năm Nhâm Thìn nhiều may mắn (thời đại này chúng ta cũng cần may mắn) và thăng tiến trong công việc.

Riêng đối với cá nhân tôi, năm nay là một cái mốc thời gian đáng nói. Đó là năm đánh dấu 30 năm tôi định cư ở Úc (và 31 năm xa quê). Nhạc sĩ Y Vân có câu “60 năm cuộc đời”, và chiếu theo câu đó thì tôi đã ở đây hơn nửa đời người. Nhớ lại những ngày đầu chông chênh trong xã hội Tây, vất vả làm ngày làm đêm bươn chải kiếm từng đồng đôla cho cái xe hơi, cho căn nhà, và … gửi về Việt Nam, tôi thấy mình đã đi một quãng đường dài. Nói là “dài” nhưng thật ra là ngắn. Trong tâm tưởng, tôi cứ thấy cái thời gian bĩ cực đó như là hôm qua! Đời người đo bằng đơn vị ngày tháng thì quả là như bóng câu qua cửa sổ. Mới đó mà đã 30 năm!

Tết là thời điểm để suy nghiệm những gì trong quá khứ và suy nghĩ về tương lai. Tôi nghĩ về thế hệ trẻ. Ba chục năm là thời gian của một thế hệ. Một thế hệ người Việt mới đã hình thành ngoài Việt Nam, và tôi may mắn là một chứng nhân trước sự trưởng thành đó. Không chỉ là sự trưởng thành của con tôi mà còn của cháu tôi. Năm nay về quê thăm nhà cùng một lúc với mấy đứa cháu bên Mĩ, tôi mới thấy lạc quan cho thế hệ kế tiếp. Mới hôm nào mình còn bồng bế chúng nó trên tay, mà nay chúng nó đã tốt nghiệp cử nhân, cao học, có địa vị vững vàng trong xã hội Mĩ, ăn nói tự tin cứ như là sếp. Mà chúng làm sếp thật. Không chỉ có học, có địa vị, chúng nó còn có tham vọng làm việc tốt cho quê nhà. Tôi hỏi con nhỏ cháu 24 tuổi rất xinh gái rằng “năm năm nữa con sẽ làm gì”, nó không ngần ngại nói một tràng dài rồi kết luận “con sẽ hoàn tất chương trình PhD và sẽ trở thành giáo sư về marketing”. Tôi nói con phải tìm cho mình một mentor nổi tiếng và nên tận dụng thời gian ở UCLA. Để nhấn mạnh ý định làm giáo sư, nó nói một cách khẳng định: I will. Tôi hỏi thằng cháu là em của nó một câu hỏi tương tự, nó nói “Con sẽ hoàn tất chương trình học làm hiệu trưởng trung học, và con sẽ dứt khoát làm hiệu trưởng, và sẽ làm thay đổi cái trường con đang dạy”. Anh chàng này hồi còn bé thì lù lù, rất ít nói chuyện, mà bây giờ nói lưu loát như két, và có nhiều nhận xét rất hay về xã hội Việt Nam. Chúng ngạc nhiên không hiểu những nghịch lí trong xã hội Việt Nam và không hiểu tại sao chẳng ai làm gì để khắc phục. Hỏi về quê nhà, đứa nào cũng nói chưa biết làm gì, nhưng sẽ cố gắng hết sức mình đóng góp cho quê nội chúng nó tốt hơn.

Tuổi trẻ ngoài này có tham vọng và hoài bảo, chúng nó biết mục tiêu và biết mình đi đâu hay sẽ làm gì. Tôi chợt so sánh với giới trẻ bên nhà (cũng là con cháu tôi), và thấy hình như chúng không có tham vọng, thậm chí không dám suy nghĩ cái gì lớn lao. Tôi hỏi câu “năm năm nữa con sẽ làm gì”, thì đứa nào cũng không trả lời cụ thể được. Chúng nó chỉ biết là lên đại học, hay tốt nghiệp đại học, rồi sau đó làm gì thì chúng nó không biết. Tôi có cảm tưởng giới trẻ trong nước thiếu tham vọng. Cũng có thể họ có tham vọng nhưng không dám nói ra. Hình như hai chữ “tham vọng” trong cái nhìn của nhiều người ở VN là hàm ý không tốt. Tham vọng có khi hiểu đồng nghĩa với có mưu mô chiếm đoạt. Trong môi trường xã hội mà nói ra tham vọng của mình dễ bị gắn nhãn hiệu “nổ”, hay “chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng”, thì chẳng trách giới trẻ co rút lại với những chuyện nhỏ nhặt và tủn mủn. Chúng được lớn lên với quan điểm rằng “chuyện lớn” đã có Nhà nước lo, có lãnh đạo phụ trách. Thật ra, giới trẻ trong nước cũng có nghĩ đến chuyện lớn, nhưng vì viễn ảnh bị sách nhiễu và cánh cửa tương lai bị đóng, nên giới trẻ chọn cách bày tỏ thụ động hoặc tốt hơn hết là không nói. Thật đáng quan tâm nếu một [hay nhiều] thế hệ trẻ lớn lên mà thiếu tham vọng và không được bày tỏ hoài bảo liên quan đến đất nước.

Ba mươi năm qua, chưa một lần tôi có dịp ăn Tết ở bên nhà. (Cũng không bao giờ đi mấy cái gọi là hội chợ Tết ở đây, mà theo tôi là hội chợ nhậu chứ chẳng có văn hoá gì cả). Bởi vậy, cứ mỗi lần Tết về là tôi nhớ quê da diết. Nhớ những buổi sáng se se lạnh, gió bấc lao xao qua rặng dừa nước, và đêm về lủ nhỏ chúng tôi soi đèn đi bắt cá bóng. Nhớ những hôm sang nhà Ngoại để đánh bóng bộ lư. Nhớ buổi sáng Mồng Một diện bộ độ mới đi … xin lì xì. Nhớ nhiều lắm. Nhưng nay thì những kỉ niệm đó đã đi vào dĩ vãng. Bởi vậy, cứ mỗi dịp Tết về, tôi mở máy nghe ca khúc của nhạc sĩ Châu Kỳ mà tôi muốn gửi tặng các bạn ở đây:

Đón Xuân này tôi nhớ Xuân xưa

Một chiều xuân em đã hẹn hò

Như ươm tình trong cánh hoa mơ, đưa hương theo làn gió

Em nói rằng em viết thành thơ

Đón Xuân này tôi nhớ Xuân xưa

Hẹn gặp nhau khi pháo giao thừa

Em đứng chờ tôi trước song thưa

Tôi đi qua đầu ngõ

Hỏi nhau thầm Xuân đã về chưa

Xuân đến xuân đi, xuân về gieo thương nhớ

Xuân qua để tôi chờ

Xuân đến xuân đi, xuân về mơn lá hoa,

Xuân qua rung đường tơ

Bước sông hồ như đắm như mơ

Trở về đây khi gió sang mùa

Mong ước tìm cô gái Xuân xưa, cho vơi bao niềm nhớ

Có ngờ đâu Xuân vắng người thơ

Một lần nữa, mến chúc các bạn một năm Nhâm Thìn với nhiều tham vọng và hoài bảo mới và thực hiện thành công những hoài bảo cá nhân.